Skip to article
Görkem Yıldız, home
Available for October

Temel Tasarım Prensipleri (UI/UX)

Merhaba, bu yazımda “Görkem, gözünü kapatarak 3 tane say” deseniz yüksek ihtimalle sayamayacağım, temel tasarım prensiplerinden bahsedeceğim.

· 3 min readTürkçe
UI/UX design principles: Lightbulb, cursor, hand interacting with website elements.

Evet, bu arada gözümü kapatsam sayamam. Sebebi, bu prensipleri artık o kadar çok çalışırken benimsedim ve kullanıcı olarak çizim yaptım ki ezberlemeye gerek duymadım. Lütfen siz de sadece ezberlemeyin. Bu işin doğası insan/kullanıcı ve siz de bu iki kavrama uyduğunuza göre rahat olun ve bir kullanıcı olarak çizim yapın.

Herhangi bir sorununuz veya merak ettiğiniz bir şey olursa, bana aşağıdaki yazıya tıklayarak ulaşabilirsiniz.
LinkedIn

Kullanılabilirlik:

Kullanılabilirlik, bir kullanıcının bir arayüzü rahatlıkla kullanabilmesi ve hedeflerine ulaşabilmesi için tasarımda kullanılan özelliklerin kullanıcı dostu olmasını sağlayan bir prensiptir. Bu prensip, kullanıcıların bir uygulamayı veya web sitesini kullanırken yaşayabileceği sorunları önlemeye yardımcı olur.

Nasıl uygulanır:

  • Kullanıcının hedeflerine ulaşmak için minimum tıklama veya hareket gerektiren bir arayüz tasarlayın.

  • Sade bir tasarım kullanarak, kullanıcının dikkatini dağıtacak gereksiz öğeleri ortadan kaldırın.

  • Uygulamanın veya web sitesinin işlevselliğini kullanıcılara anlaşılır bir şekilde sunun.

  • Kullanıcıların arayüzü nasıl kullanacakları hakkında talimatlar veya ipuçları ekleyin.

  • Arayüzü, kullanıcıların çeşitli cihazlarda veya ekran boyutlarında rahatlıkla kullanabilecekleri şekilde uygun hale getirin.

Erişilebilirlik:

Erişilebilirlik, bir arayüzü engelli kullanıcıların da rahatlıkla kullanabilmesini sağlayan bir prensiptir. Engelli kullanıcılar, özellikle görme veya işitme engellileri, uygulama veya web sitesine erişmelerinde zorluklar yaşayabilirler. Bu prensip, tüm kullanıcıların deneyimlerinin eşit olmasını sağlar.

Nasıl uygulanır:

  • Doğru renk kontrastı kullanarak, görme engelli kullanıcıların arayüzü daha kolay anlamalarını sağlayın.

  • Klavye kısayolları gibi alternatif erişim yöntemleri ekleyerek, fiziksel engelli kullanıcıların arayüzü kullanmalarını kolaylaştırın.

  • İşitme engelli kullanıcıların web sitesindeki veya uygulamadaki içeriği anlamalarını kolaylaştırmak için, alt yazı veya işaret dili gibi alternatif iletişim yöntemleri sağlayın.

Kolaylık:

Kolaylık, bir arayüzün kullanıcılar için kolay ve basit olmasını sağlayan bir prensiptir. Kolaylık, kullanıcının arayüzü rahatlıkla kullanmasına ve hedeflerine kolayca ulaşmasına yardımcı olur.

Nasıl uygulanır:

  • Arayüzde kullanılan dil ve terimleri, kullanıcıların anlayabileceği şekilde basit ve anlaşılır hale getirin.

  • Kullanıcıların doğru adımları atmasını sağlamak için, adımların sıralı ve mantıklı bir şekilde düzenlenmesini sağlayın.

  • Kullanıcıların doğru seçenekleri seçmesini sağlamak için, seçeneklerin net bir şekilde tanımlanmasını sağlayın.

Tasarım Tutarlılığı:

Tasarım tutarlılığı, bir arayüzdeki tasarım öğelerinin, kullanıcı deneyimini bozmadan tutarlı ve tekrar edilebilir bir şekilde kullanılmasını sağlayan bir prensiptir. Bu prensip, kullanıcıların arayüzde gezinirken herhangi bir kafa karışıklığı yaşamadan, arayüzün herhangi bir yerinde karşılaştıkları öğelerin aynı şekilde çalışmasını beklemelerini sağlar.

Nasıl uygulanır:

  • Arayüzde kullanılan renk paleti, fontlar, butonlar ve diğer öğelerin, tüm sayfalarda veya ekranlarda aynı şekilde kullanıldığından emin olun.

  • Arayüzdeki öğelerin yerleşim düzeninin, tüm sayfalarda veya ekranlarda tutarlı olduğundan emin olun.

  • Kullanıcılara tutarlı bir deneyim sunmak için, uygulamanın veya web sitesinin farklı cihazlar veya ekran boyutları için optimize edilmesi gerekir.

Yalın tasarım:

Yalın tasarım, bir arayüzdeki gereksiz öğeleri kaldırarak, kullanıcıların hedeflerine hızlı ve kolay bir şekilde ulaşmalarını sağlayan bir prensiptir. Bu prensip, arayüzdeki karmaşıklığı azaltarak, kullanıcının arayüzde rahat hareket etmesini sağlar.

Nasıl uygulanır:

  • Arayüzde sade bir tasarım kullanarak, gereksiz öğeleri kaldırın.

  • Kullanıcının hedeflerine ulaşması için gereksiz adımları azaltın.

  • Kullanıcılara ihtiyaç duydukları bilgileri anlaşılır bir şekilde sunun.

Görsel Hiyerarşi:

Görsel hiyerarşi, bir arayüzdeki öğelerin, kullanıcının dikkatini çekmek için önceliklendirilmesini sağlayan bir prensiptir. Bu prensip, kullanıcının arayüzde gezinirken hangi öğelere öncelik vermesi gerektiğini anlamasına yardımcı olur.

Nasıl uygulanır:

  • Arayüzdeki öğelerin boyut, renk, font vb. özelliklerini kullanarak, öncelik sırasını belirleyin.

  • Kullanıcıların dikkatini çekmek istediğiniz öğeleri, diğer öğelerden farklı bir şekilde gösterin.

  • Arayüzdeki öğelerin sıralamasını, kullanıcının hedeflerine göre belirleyin.

İşlevsellik:

İşlevsellik, bir arayüzün, kullanıcının hedeflerine ulaşmasını sağlayacak özelliklerle donatılmasını sağlayan bir prensiptir. Bu prensip, kullanıcının arayüzde ihtiyaç duyduğu tüm özelliklere sahip olmasını ve kullanım kolaylığını arttırır.

Nasıl uygulanır:

  • Kullanıcının ihtiyaç duyabileceği tüm özellikleri belirleyin ve arayüzde yer verin.

  • Özellikleri, kullanıcının kolayca bulup kullanabilmesini sağlayacak şekilde yerleştirin.

  • Kullanıcının arayüzde yapabileceği tüm işlemleri anlaşılır ve kolay bir şekilde sunun.

  • Kullanıcıların herhangi bir sorunla karşılaşması durumunda, yardım ve destek sunacak bir sistem oluşturun.

Görkem Yıldız

Helmlab, a family of perceptual color spaces for UI design systems (arXiv:2602.23010)

I'm Görkem, a UI/UX designer and engineer based in Ankara, leading the design team at [PushBrands](https://pushbrands.app/en), a Saudi UGC marketplace. I've spent over eight years designing and building digital products, and lately the systems underneath them: Helmlab, a color space trained on 64,000 human color judgments that now ships in Color.js; open-source tools for icons, sound and the terminal; and, as Orbit Design, Figma plugins with more than 100,000 users.

Book a call

Talk about color, design systems or Helmlab.

Saturdays 19:00–21:00 Istanbul time, on Google Meet.

Book a call